Nhà chữ L hợp nhất với lô đất rộng vừa phải, thon dài hoặc có một phía nhìn ra cảnh đẹp, nơi gia đình muốn một khoảng sân riêng không bị đường phố nhìn vào. Đổi lại, bạn có nhiều tường ngoài hơn nhà khối vuông, và chỗ hai cánh gặp nhau là nơi thợ phải làm kỹ nhất, từ móng tới mái.
Nhà chữ L gồm hai cánh vuông góc với nhau. Cánh thứ nhất thường quay ra mặt tiền, cánh thứ hai chạy sâu vào trong lô đất. Phần lõm giữa hai cánh trở thành sân, hiên hoặc chỗ đỗ xe. Đó là toàn bộ “bí quyết” của kiểu nhà này: thay vì dồn hết diện tích vào một khối, bạn chia nhà thành hai khối rồi giữ lại một khoảng trống có chủ đích.
| So sánh | Nhà khối vuông / nhà ống | Nhà chữ L |
|---|---|---|
| Mặt thoáng | 1–2 mặt, các phòng giữa nhà phải lấy sáng qua giếng trời | 2 mặt tiền và phần lõm, hầu hết phòng có cửa sổ ra ngoài |
| Khoảng trống | Dồn ở sân trước hoặc sân sau | Một sân nằm ngay trong lòng chữ L, nối với phòng khách và bếp |
| Tách khu | Tách theo tầng | Tách theo cánh: cánh tiếp khách, cánh nghỉ ngơi |
| Tường ngoài | Ít hơn | Nhiều hơn với cùng diện tích sàn |
| Mái | Một khối mái đơn giản | Có đường giao mái ở góc L, cần tính nước kỹ |
Các nhà thiết kế nước ngoài cũng mô tả lý do ra đời của mặt bằng này gần như vậy: chữ L cho phép tách riêng khu sinh hoạt chung với khu ngủ, bao lấy một sân trong để tránh tầm nhìn từ đường, và che gió cho sân đó. Không phải ngẫu nhiên kiểu nhà này phổ biến ở vùng đất rộng, ở nông thôn và ngoại ô.
Không có con số diện tích “chuẩn” cho nhà chữ L. Điều quyết định là hình dạng lô đất và khoảng lùi còn lại sau khi trừ chỉ giới xây dựng. Một vài tình huống hợp:
Ngược lại, lô phố bề ngang hẹp, kẹp giữa hai nhà liền kề, thường không phải đất của nhà chữ L. Ở đó hai bên đã là tường chung, “phần lõm” không có ai nhìn thấy hay đón được gió, và nhà ống kèm giếng trời hiệu quả hơn.
Trước khi chọn mẫu, hãy lấy giấy tờ đất ra kiểm tra chỉ giới xây dựng, khoảng lùi và mật độ xây dựng cho phép. Hai thông số này quyết định cánh L đặt được đến đâu, nhiều hơn mọi mẫu bạn xem trên mạng.
Ba câu hỏi nên trả lời theo thứ tự này trước khi bàn đến kiểu dáng.
1. Cánh dài quay hướng nào? Tường hướng tây hấp nắng chiều là phần khó chịu nhất của nhà ở miền Bắc và miền Trung. Nếu cánh dài phải quay tây, hãy dành cho nó những phòng ít dùng buổi chiều (kho, giặt phơi, thang, phòng vệ sinh) hoặc tính hiên sâu, lam che nắng ngay từ bản vẽ. Phòng sinh hoạt chung thường nên nằm ở cánh quay về phía có gió mát.
2. Phần lõm chữ L hướng ra đâu? Đây là sân của cả nhà. Hướng lõm về phía gió mát và về phía vườn thì phòng khách, bếp ăn được hưởng gió xuyên phòng từ hai phía. Hướng lõm ra phía đường thì bạn mất sự riêng tư, kiểu nhà này mất lý do tồn tại.
3. Chia công năng theo cánh. Cách chia quen thuộc nhất:
| Vị trí | Thường đặt | Lý do |
|---|---|---|
| Cánh mặt tiền, tầng 1 | Sảnh, phòng khách, gara hoặc chỗ đỗ xe | Gần cổng, khách vào không đi qua khu riêng |
| Cánh chạy sâu, tầng 1 | Bếp, ăn, kho, lối phụ ra sân | Mùi và tiếng ồn nấu nướng tách khỏi phòng khách; có lối ra sau |
| Tầng 1, đầu cánh yên tĩnh | Một phòng nghỉ cho người lớn tuổi nếu nhà có | Không phải lên cầu thang, cửa sổ nhìn ra sân |
| Tầng 2 | Các phòng nghỉ dọc hai cánh, phòng sinh hoạt chung ở góc L | Mỗi phòng có mặt thoáng riêng, góc L biến thành sảnh thay vì hành lang tối |
Cầu thang nên đặt gần góc giao hai cánh. Vị trí này rút ngắn đường đi tới cả hai cánh và tránh để hành lang dài, hẹp ở một bên.
Sân trong nên có một việc rõ ràng. Nếu để trống, nó sớm thành góc chứa đồ.
Muốn xem thêm cách tổ chức sân và cổng cho nhà có vườn, bạn có thể tham khảo các mẫu nhà vườn Betaviet đã thiết kế và những mẫu tân cổ điển có gara.
Chữ L làm mái khó hơn nhà vuông vì có đường giao mái ở góc. Mỗi kiểu mái có điểm mạnh và điểm cần canh:
Với mái ngói, hãy hỏi nhà thiết kế ngay từ đầu: đường giao mái nằm ở đâu, nước chảy theo hướng nào, máng xối đi theo đường nào xuống đất. Câu trả lời nên có trên bản vẽ mái chứ không để thợ tự quyết lúc lợp.
Phần này ít bài viết nhắc, nhưng là chỗ khác nhau lớn nhất giữa nhà chữ L và nhà khối vuông.
Kết cấu. Hai cánh có thể cao thấp khác nhau, tải khác nhau, nền đất dưới mỗi cánh cũng không hoàn toàn như nhau. Chỗ gặp nhau vì vậy dễ chịu lún lệch và co giãn khác nhau. Kỹ sư kết cấu thường cân nhắc một trong hai hướng: làm liền khối và gia cường móng, giằng tại góc; hoặc tách bằng khe lún, khe co giãn rồi xử lý kín nước. Chọn hướng nào tuỳ chiều dài cánh, số tầng và nền đất, nên phải có kết quả khảo sát địa chất và tính toán, không nên áp một mẫu có sẵn lên mọi lô đất.
Chống thấm. Ba điểm cần soát trên bản vẽ: đường giao mái (thung lũng mái), máng xối ở góc lõm và chân tường tiếp giáp sân. Nước từ hai mái dồn về cùng một chỗ, nên điểm này thường là chỗ xuất hiện vết ố đầu tiên nếu thi công cẩu thả.
Nóng hay mát? Nhiều người lo nhà chữ L nóng hơn nhà vuông vì tường tiếp xúc nắng nhiều hơn. Thực tế nhiệt độ trong nhà phụ thuộc hướng nhà, vật liệu mái và tường, độ thông gió nhiều hơn là hình dáng. Nhà chữ L có hai mặt thoáng, dễ tạo gió xuyên phòng và có thể dùng phần lõm để làm hiên, cây xanh che nắng, nên nếu thiết kế đúng, nhà không nóng hơn nhà vuông.
Chi phí. Cùng diện tích sàn, chữ L có chu vi tường ngoài lớn hơn nên phần vỏ (tường, mái, móng) thường tốn hơn nhà khối vuông. Mức chênh còn tuỳ số tầng, kiểu mái và vật liệu, nên chỉ tính được sau khi có bản vẽ sơ bộ.
Trong kho công trình Betaviet đã thiết kế, biệt thự 2 tầng tân cổ điển châu Âu tại Quảng Bình (KT19032) là một ví dụ có ghi rõ hình khối chữ L. Theo trang dự án, công trình có diện tích 571m2, mái Mansard lợp ngói xanh đen, tường trắng với chân đế ốp đá, cột tròn ở lối vào và ban công lan can baluster trắng cho từng phòng.
Những điểm đáng học từ công trình này:
Nếu bạn muốn xem cách các mặt bằng 2 tầng được tổ chức nói chung, trang mặt bằng biệt thự 2 tầng tổng hợp các bản vẽ thật. Trang thiết kế kiến trúc biệt thự mô tả quy trình và các phong cách Betaviet đang làm.
Bộ hồ sơ cho nhà chữ L giống nhà khác ở các phần cơ bản, nhưng có vài bản vẽ cần xem kỹ hơn:
Đừng ký duyệt khi mới có mặt tiền đẹp mà chưa thấy mặt bằng mái và chi tiết chỗ giao cánh.
Không có diện tích cố định. Điều cần là bề ngang đủ cho một cánh nằm ngang và một cánh chạy sâu, mà vẫn còn sân trong có thể dùng được. Hãy mang giấy tờ đất và quy hoạch để nhà thiết kế kiểm tra chỉ giới, khoảng lùi và mật độ xây dựng trước.
Đất rộng, gia đình ít người hoặc có người lớn tuổi thì nhà 1 tầng chữ L rất dễ ở: mọi phòng ra sân, không phải lên thang. Đất vừa phải mà cần nhiều phòng, nhà 2 tầng chữ L cho phép giữ sân lớn hơn vì xây cao thay vì xây dàn trải.
Không nhất thiết. Hướng nhà, mái, vật liệu và thông gió quyết định nhiều hơn hình dáng. Phần lõm chữ L còn giúp che nắng và đón gió nếu bố trí đúng.
Được ở lô lớn hoặc lô góc có khoảng lùi. Ở lô hẹp kẹp giữa các nhà liền kề, phần lõm không có gió và sân thường quá nhỏ, nên nhà ống kèm giếng trời hợp hơn.
Thường thuận lợi hơn nhà khối vuông vì có thể nối thêm một khối vuông góc vào cánh hiện có hoặc lấp một phần sân. Tuy nhiên móng và kết cấu hiện tại phải được thiết kế cho phép, nên hãy nói ý định mở rộng với nhà thiết kế từ lúc làm bản vẽ đầu.
Tối thiểu là mặt bằng, mặt đứng, mặt cắt, kết cấu móng và các tầng. Với nhà chữ L nên có thêm mặt bằng mái và chi tiết chỗ giao hai cánh. Hồ sơ xin phép cụ thể tuỳ quy định hiện hành của địa phương, bạn nên hỏi đơn vị thiết kế để họ lập đúng hồ sơ theo quy định tại thời điểm nộp.
Betaviet thiết kế và thi công nhà xây mới theo trọn gói hoặc từng phần. Nếu bạn đang có lô đất và băn khoăn chữ L có hợp không, hãy gửi sơ đồ đất, hướng và nhu cầu của gia đình. Đội ngũ thiết kế sẽ cùng bạn đọc lô đất và đề xuất cách đặt khối trước khi vào bản vẽ chi tiết. Thông tin về quy trình có tại trang xây nhà trọn gói.
Hotline: 0915 010 800. Địa chỉ: Toà nhà Hải Ngân Building, Số 9 Đường Thanh Liệt, Phường Thanh Liệt, Hà Nội.


Tư vấn chuyên sâu bởi nhà thiết kế, giám đốc thi công nhiều năm kinh nghiệm
Giảm tới 30% 300tr
Đồ nội thất nhập khẩu
Hỗ trợ thủ tục pháp lý
cấp phép xây dựng
Betaviet sẽ liên hệ để tư vấn Quý khách trong thời gian sớm nhất
Trân trọng cảm ơn!